رونمایی از «دستیار هوشمند هُدی» و کتاب «الهیات هوش مصنوعی» در قم

آیت‌الله علیرضا اعرافی افزود: در مواجهه با علوم شناختی، فناوری‌های پیشرفته و هوش مصنوعی باید راه سوم یعنی راه خردمندانه و حکیمانه را انتخاب کرد و امیدواریم محققان، پژوهشگران و فضلای حوزه با همین رویکرد در این عرصه حضور پیدا کنند.

مدیر حوزه‌های علمیه کشور، بهره‌گیری از هوش مصنوعی در پژوهش‌ها و مطالعات اسلامی، استفاده از آن در حوزه تبلیغ، تبیین و ترویج معارف الهی، کمک به پیاده‌سازی و الگوسازی برای عینیت اسلام در عرصه‌های فردی و اجتماعی، کاربرد در حکمرانی اسلامی و توجه به نقش این فناوری در تمدن اسلامی را از محور‌های مهم پیش‌رو دانست.

آیت‌الله اعرافی همچنین بر ضرورت تبیین نگاه اسلام با استفاده از هوش مصنوعی تأکید کرد و گفت: در کنار بهره‌گیری از این فناوری، باید فلسفه و حکمت هوش مصنوعی، فقه و حقوق هوش مصنوعی، کلام و الهیات هوش مصنوعی، اخلاق هوش مصنوعی و نظام اسلامی در قلمرو هوش مصنوعی نیز مورد توجه قرار گیرد.

وی ادامه داد: با توجه به دامنه تحولات علوم شناختی و هوش مصنوعی، باید پیکره علوم اسلامی با پیوست هوش مصنوعی بازخوانی شود؛ از کلام و فلسفه گرفته تا فقه و اخلاق، بسیاری از مباحث نیازمند خوانش و قرائتی جدید متناسب با تحولات علمی و فناوری هستند.

مدیر حوزه‌های علمیه کشور با اشاره به کاربرد‌های گسترده هوش مصنوعی در عرصه‌های مختلف، از اقتصاد و سیاست تا حکمرانی، دفاع و امنیت، اظهار کرد: تجربه جنگ‌های اخیر نشان داد که فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی می‌توانند هم برای آسیب‌زدن به نظام اسلامی مورد استفاده قرار گیرند و هم به عنوان ابزاری برای افزایش قدرت و اقتدار کشور به کار گرفته شوند؛ از این رو برای حفظ دستاورد‌های کشور باید در همه مرز‌های دانش پیش رفت.

آیت‌الله اعرافی با اشاره به تأکید رهبر شهید بر پیشرفت‌های علمی و فناوری کشور افزود: اهتمام جدی به علم و فناوری باید تداوم پیدا کند و حوزه‌های علمیه نیز با تکیه بر میراث عمیق علمی، اجتهاد و روش‌شناسی علما و فقهای گذشته، باید به سراغ قلمرو‌های جدید بروند و در این عرصه‌ها پیشگام باشند.

در این آیین، دستیار هوشمند هُدی به عنوان دستیار هوشمند پژوهش در علوم و معارف اسلامی رونمایی شد. بر اساس معرفی ارائه‌شده، این سامانه با بهره‌گیری از منابع تخصصی و ابزار‌های هوشمند، مسیر پژوهش در علوم و معارف اسلامی را ساده‌تر، سریع‌تر و مستندتر می‌کند و امکاناتی از جمله جست‌و‌جو، تحلیل، مقایسه و پاسخ مستند را در اختیار پژوهشگران قرار می‌دهد. 

این سامانه در زمان معرفی، امکان جست‌و‌جو در بیش از یک میلیون مدخل از منابع گروه‌های دانشی، یک میلیون و ۲۴۱ هزار حدیث، ۲۷۵ هزار تقریر دروس حوزوی و ۱۹ هزار جلد کتاب اسلامی را اعلام کرده است.

همچنین در این مراسم از کتاب الهیات هوش مصنوعی نوشته حجت‌الاسلام قاسم ترخان رونمایی شد.

ترخان، پژوهشگر و استاد تمام گروه کلام و الهیات جدید پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی است و در حوزه کلام اسلامی، فلسفه دین و علوم انسانی اسلامی فعالیت دارد.

 این اثر به بررسی نسبت الهیات و هوش مصنوعی و مسائل مرتبط با این فناوری از منظر علوم و معارف اسلامی می‌پردازد.