پخش زنده
امروز: -
خراسان شمالی از رویشگاههای جنگلهای ایرانی–تورانی و هیرکانی است. بخش عمده این جنگلها را درختان ارس تشکیل میدهد که بهصورت پراکنده در منطقه گوینیک راز و جرگلان، منطقه بزداغی مانه و سملقان و گلیل و سرانی شیروان گسترده شدهاند.
به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای خراسان شمالی ، برای حفاظت از این ذخایر ارزشمند طبیعی، ۸۷ هزار هکتار از جنگلهای این مناطق زیر پوشش طرح قرق قرار گرفته است.
برای حفاظت از این ذخایر ژنتیکی، هشت هزار هکتار از جنگلهای گوینیک و ۷۰ هزار هکتار از جنگلهای بزداغی تحت پوشش طرح قرق قرار گرفتهاند تا از تخریب و بهره برداری غیرمجاز آنها جلوگیری شود.
خراسان شمالی، سرزمین صدها درخت ارس کهنسال است؛ از ارس ۲ هزار و ۵۰۰ ساله سرانی شیروان تا ارس ۶۰۰ ساله شهر راز؛ درختانی که یادگار ماندگار طبیعت این سرزمین هستند.
ارس یا سرو کوهی که در خراسان شمالی با نام محلی «مرخ» شناخته میشود، درختی همیشه سبز و مقاوم در برابر گرما و سرماست.
این گونه ارزشمند که به جستوجو گر آب نیز شهرت دارد، با ریشههای قدرتمند خود سنگها را میشکافد تا به منابع آب دست یابد و بیشتر در ارتفاعات کوهستانی بین ۸۰۰ تا ۲ هزار و ۵۰۰ متر رشد میکند.
ریشههای قطور و نمایان ارس در مناطق گوینیک، گلیل و سرانی، چشماندازهای کمنظیری را ایجاد کرده و هر ساله طبیعت دوستان بسیاری را به این مناطق میکشاند.
درخت ارس از کند رشدترین گونههای جنگلی کشور است و سالانه تنها حدود یک سانتی متر رشد میکند.
این درخت در سختترین شرایط اقلیمی، از مناطق سنگلاخی و شیبدار گرفته تا ارتفاعات سرد و بادخیز، به حیات خود ادامه میدهد.
در گذشته، به دلیل کمبود سوخت، بخش زیادی از درختان ارس برای تأمین هیزم و ساخت و ساز قطع شدند؛ اما امروز با ممنوعیت قطع این گونه ارزشمند و افزایش مشارکت مردم در حفاظت از آن، روند صیانت از این میراث طبیعی شتاب گرفته است.
در میان این جنگلها، درختی با ارتفاع بیش از ۱۸ و نیم متر و قدمتی حدود ۲ هزار و ۷۰۰ سال شناسایی شده که در شمار سه درخت بسیار کهنسال ایران قرار دارد.
ارس علاوه بر ارزش زیستمحیطی، دارای کاربردهای دارویی و صنعتی نیز هست. از چوب آن اسانس معطر برای صنایع عطرسازی و حشرهکشها تولید میشود و برگ و میوه آن نیز در تهیه ترکیبات دارویی و صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد.
درخت ارس، میراثی ماندگار از طبیعت ایران است؛ گنجینهای که حفاظت از آن، ضامن حفظ تنوع زیستی و سرمایهای ارزشمند برای نسلهای آینده خواهد بود.